تاثیر لکنت در بروز اضطراب اجتماعی در کودکان

 
لکنت زبان در واقع یک اختلال گفتاری است که مانع برقراری ارتباط با دیگران در موقعیت های اجتماعی می شود. حدود 22 تا 60 درصد از بزرگسالانی که لکنت زبان دارند، علائمی از اختلال اضطراب اجتماعی را نشان می دهند. اما در این بین، هیچ تحقیقاتی برای ارزیابی نرخ اختلال اضطراب در میان کودکانی که لکنت زبان دارند، انجام نشده است.
 

لکنت زبان و اختلال اضطراب اجتماعی چیست؟

اختلال اضطراب اجتماعی چیزی بیشتر از داشتن استرس در ارتباط با دیگران یا خجالتی بودن است. این اختلال که به آن SAD هم می گویند، به فوبیای اجتماعی هم شناخته شده و فرد را مجبور می کند تا از هرگونه ارتباط اجتماعی پرهیز کند چون جنبه های مختلف ارتباطات روزانه مثل مکالمه  و ارتباط چشمی، بسیار آن ها را ناراحت می کند.
لکنت زبان در واقع نوعی اختلال گفتاری است که باعث ایجاد مشکلاتی در روان بودن صحبت فرد می شود. افرادی که لکنت زبان دارند، می دانند که چه می خواهند بگویند، ولی برای بازگویی کلمات با مشکل روبرو می شوند. ممکن است در کودکانی که اوایل دوره یادگیری تکلم هستند این مشکل دیده شود، ولی اگر از همان روزهای ابتدایی درمان نشود، لکنت زبان می تواند به دوران بزرگسالی هم برسد.
به طور کلی میزان اختلال اضطراب در بین کودکانی که لکنت زبان دارند، بسیار بیشتر است. پیشبینی می شود که حدود 24 درصد از کودکانی که لکنت زبان دارند، تا حدودی علائم اختلال اضطراب اجتماعی را نشان می دهند.
اما در سال 2016 تحقیقاتی برای بررسی این موضوع انجام شد که در آن 75 کودک مبتلا به لکنت زبان بین سنین 7 تا 12 را با 150 کودک بدون لکنت زبان شرکت داشتند. برای اندازه گیری نسبت احتمال اختلا اضطراب از مدل های چند جمله ای و رگرسیون لوجستیک دوتایی استفاده شد و بعد امتیاز های به دست آمده از اضطراب و سختی های روانی اجتماعی هر دو شرکت کننده با هم مقایسه شد.
 
لکنت زبان و اختلال اضطراب اجتماعی چیست
 
در مقایسه با کودکانی که لکنت زبان نداشتند، گروه مبتلا به لکنت زبان تا شش برابر احتمال اختلال اضطراب اجتماعی بیشتر، هفت برابر احتمال بیشتر برای اختلال اجتماعی تحت بالینی تعمیم یافته و چهار برابر احتمال بیشتر برای هر نوع اختلال اجتماعی دیگری را نشان دادند.
نتایج به دست آمده نشان داد که درست مثل دوران بزرگسالی، لکنت زبان در زمان کودکی هم با نرخ بالای اختلالات اضطراب همراه است. البته در آینده باید تحقیقات بیشتری هم انجام شود تا تاثیر این اختلالات در روند و نتیجه گفتار درمانی را مشخص کنند.
لکنت زبان در دوران بزرگسالی همواره با افزایش نرخ اختلال اضطراب، مخصوصا اختلال اضطراب اجتماعی همراه بوده است. با توجه به اینکه شروع اضطراب و لکنت زبان در سال های اولیه زندگی افراد اتفاق می افتد، این همزمانی دو بیماری می تواند در کودکانی که لکنت زبان دارند ایجاد شود.
علائم لکنت زبان عبارتند از: مشکل در شروع یک کلمه، عبارت یا جمله، طولانی کردن آواها در کلمات، تکرار یک صدا، هجا یا کلمه، سکوت بین هجاها یا کلمات، افزودن کلمات اضافه و جمع کردن صورت در زمان صحبت.
تحقیقات مختلف نشان می دهد که مجموعه ای از علل و عوامل موجب بروز لکنت زبان می شود. از جمله این عوامل ژنتیک، آسیب های مغزی، اختلال سیستم گویایی، الگوی نامناسب محیطی، عقب ماندگی های ذهنی، اختلالات شنیداری و بحران های روحی روانی اشاره کرد.

گفتار درمانی لکنت زبان چیست؟

اما برای درمان لکنت زبان کودکان روش های زیادی در یک مرکز گفتار درمانی ارائه شده که می توانند به کودک کمک کنند. از جمله این روش ها می توان به جلسات روانکاوی، گروه درمانی، خود درمانی، دارو درمانی، شناخت درمانی و... هستند. در برخی از موارد لکنت زبان نیاز به جلسات درمانی متعددی دارد و در ضمن هر چه سن کودک بیشتر می شود، درمان آن هم به وقت و انرژی بیشتری نیاز داشته و احتمال بهبودی کامل هم کمتر می شود.
در واقع هدف درمانگر برای بهبود لکنت زبان یک خردسال در مرحله اول جلوگیری از پیشرفت لکنت زبان است. در مورد کودکان دبستانی، در ابتدا باید به آن ها بیاموزید که تنش و استرس را از خود دور کنند و با راحتی و آرامش صحبت کنند. این پروسه از کلمات شروع می شود و به عبارت ها و جملات طولانی و چالش برانگیز تر می رسد.
 
گفتار درمانی لکنت زبان چیست
 
لکنت زبان در بچه ها معمولا بعد از دوران کودکی رفع می شود، ولی گاهی اوقات این مشکل ادامه یافته و به دوران بزرگسالی می رسد. از آنجایی که درمان لکنت زبان در کودکان، با افزایش سن سخت تر می شود، بهتر است پروسه درمان را از همان دوران کودکی شروع کنیم. نقش خانواده و مداخله زودهنگام مهمترین نکاتی است که باید در درمان لکنت زبان در کودکان مورد توجه قرار گیرد.
برای مشکلات گفتاری جزئی، درمان خانگی می تواند به طور کامل مشکل گفتاری کودک را رفع کند. ولی اگر کودک شما علائم زیر را نشان داد، بهتر است برای درمان کامل لکنت زبانش به یک گفتار درمانگر مراجعه کنید:
  • اگر کودک شما به 5 سالگی رسیده و هنوز لکنت زبان دارد.
  • اگر در جمع صحبت نمی کند.
  • اگر از ترس ناشی از لکنت زبان، کلمات خود را عوض می کند.
  • همراه با لکنت زبان، بدنش را هم تکان می دهد.
  • کلمات یا عبارات را به طور شدید و مداوم تکرار می کند.
  • صحبت کردنش سریع و بدون دقت است.
  • عضلات صورتش هنگام حرف زدن سفت می شود.
  • به خاطر لکنت زبان عصبانی می شود و صدایش را بالا می برد.
گفتاردرمانگر ممکن است برای رفع مشکل کودک از روش های متفاوتی استفاده کند. از جمله این روش ها می توان به روش زبان یا تلفظی اشاره کرد که در آن روی هماهنگی بین حنجره، گونه ها و زبان کار می شود. روش مکمل نیز می تواند به کودکان کمک کند که در آن به بازپروری و پرورش جنبه های دوگانه فکری و زبان اهمیت داده می شود. این روش بیشتر برای کودکان 3 تا 7 سال مناسب است و معمولا نتایج خوبی دارد.
روش روان درمانی برای کودکانی که دچار مشکلات عاطفی و اختلالات روانی و عصبی است، نتایج خوبی حاصل می کند. البته این روش برای سنین پایین کودکی مفید نیست. دارو درمانی هم روش دیگری است که می تواند اضطراب، هیجان و استرس را از کودک دور کرده و به تکلم روان او کمک کند. داروهای آرام بخش در این روش باید کاملا زیر نظر پزشک و بسته به سن او تجویز شوند.
یک روش دیگر تغییر و اصلاح رفتار کودک است. برخی از کارشناسان معتقدند که یکی از علل لکنت زبان، رفتارهای ناسازگار و ناهنجار اوست. از این رو، در این روش تلاش می شود تا رفتار کودک اصلاح شود و به دنبال آن لکنت زبان هم درمان گردد.
اما برای بهره مندی از بهترین و موثر ترین روش های درمانی، کیفیت کلینیک اهمیت بسیار بالایی دارد. مرکز گفتار درمانی آریان، با دانش و تجربه چندین ساله کارشناسان و پزشکانش، به یکی از بهترین مراکز گفتار درمانی تهران و ایران تبدیل شده است. اگر کودکتان از مشکلات لکنت زبان و اضطراب ناشی از آن رنج می برد، ما می توانیم کمکتان کنیم.